Blog Merel Disselkoen | moeder en dochter in Zuid-Afrika

Hand in hand door de township

Merel Disselkoen Blog

Hand in hand door de township

Hand in hand lopen we over de zandweg die ons naar de basisschool leidt waar we heen gaan. Ik voel haar zachte hand stevig in de mijne, ze is uitgelaten en een beetje gespannen. Ik kan deze weg wel dromen, heb al velen malen door dit township gewandeld. Maar deze keer is het extra bijzonder. Toen ik in 2004 voor de eerste keer hier een stap zette, had ik nog niet kunnen bedenken dat 13 jaar later ook mijn dochter haar voetafdrukken in het rode zand achter zou laten.  Terwijl we van alle kanten worden toegeroepen “shoot me” – de kinderen zijn gek op het poseren voor de camera – en “Mlungu” – blanke – lopen we hetschoolterrein op. Het is pauze en ik schat dat er een paar honderd kinderen in schooluniform zich hebben verspreid over het terrein. Sommigen rusten uit onder een boom, anderen dansen met elkaar. “Wat boffen die kinderen hier, ze kunnen gewoon snoep kopen op school” zegt Tippe. Dat er hier gemiddeld meer dan 45 kinderen in een oververhit en klein klaslokaal les krijgen vindt ze ondergeschikt.

Dream Your Future
Ze wijst naar een oude vrouw die comfortabel in een kruiwagen zit. Voor zich heeft ze op dozen allemaal snoep, chips en andere fel gekleurde maar niet bepaald gezonde lekkernijen uitgestald. Hordes kinderen drommen om haar heen. Voor een paar Rand kopen ze een zakje gekleurde popcorn of felrode chips die je vingertoppen de hele dag rood laten kleuren. Stiekem een zakje chips eten zit er dus niet bij,  ik zie tal van kinderen met deze rode vingertoppen.

Als we richting het kantoor van het hoofd van de school lopen, worden we omringd door wel honderd kinderen. De één wil nog dichter naast ons lopen dan de ander en ze duwen en trekken aan elkaar. Tippe knijpt hard in mijn hand en houdt haar gezicht in een voorzichtige plooi dat op een lachje moet lijken. Ik kan nog over de kinderen heen kijken maar zij staat oog in oog met een heleboel nieuwsgierige leeftijdgenoten die fysiek en verbaal hun mannetje staan. Cornel, een goede vriend die een dorp verder woont en vandaag als onze fotograaf fungeert, grijpt in en vraagt duidelijk aan de kinderen om naar achteren te gaan zodat wij, maar met name Tippe, weer wat lucht krijgen. Het hoofd van de school komt eraan lopen en wij volgen haar naar haar kantoor voor een uitleg van het Dream Your Future project. Ze is, evenals vorig jaar, heel enthousiast en verleent alle medewerking. Tippe geeft haar de stroopwafels die we voor de docenten mee hebben genomen.

 

 “I want to plant flowers”
Even later staan we samen voor de klas. Hoe het de lerares in die chaos van zojui

st lukte om dezelfde klas als vorig jaar bijeen te krijgen is me een raadsel. 40 Leerlingen gaan ijverig aan de slag met hun droomtekening. Terwijl Tippe het krijt langzaam over het schoolbord manouvreert voor haar tekening, schuif ik bij wat kinderen aan om hun dromen te bewonderen. Ze zijn verlegen maar willen toch ook graag in contact komen. Was er vorig jaar één piloot in wording, dit jaar ontdek ik er minstens vier of vijf. Een jongen voorin de klas kijkt me met veel bravoure aan en laat me zijn tekening zien. Hij wordt politieman, het kon niet missen. Een verlegen meisje die ik duidelijk herken van vorig jaar tikt me zachtjes op mijn rug. Als ik me omdraai houdt ze trots haar tekening voor zich. Ze wil nog steeds met bloemen werken. Als zij vasthoudt aan deze droom dan ga ik een geschikte opleiding en leerbedrijf in Zuid-Afrika voor haar vinden als ze ouder is, evenals een (Europese) onderneming uit deze sector die haar opleidingskosten wil vergoeden. Een andere jongen tekent exact de bordtekening van Tippe na, tja dat kan ook als je even de inspiratie mist:-)

 

 

 

Wat me vooral opvalt is de gedrevenheid voor deze droomopdracht, zowel op de Nederlandse school als hier op deze townshipschool. En dat is hetgeen wat me het meeste raakt. Wát de droom is, is niet het belangrijkste. Dát er een droom is, wel. Iets waar je je aan vast kunt houden, waar je voor wil gaan. De komende jaren wil ik kijken hoe we, naast het tekenen, ook echt een vervolg kunnen geven aan enkele vastberaden toekomstdromen. Ondanks dat ik hier wel goede ideeën over heb, zijn contacten, tips en adviezen hieromtrent altijd welkom.

DIY: een loombandje
Na anderhalf uur zijn de tekeningen klaar en hebben de leerlingen de bordtekening van Tippe geraden: dierendokter.  De jongen die haar tekening natekende zie ik ineens bedenkelijk kijken. Ik moet lachen en geef hem een vette knipoog. Volgend jaar tekent hij vast en zeker zijn eigen droom. Alle kinderen ontvangen een mooie pen en een zelf gemaakt armbandje, die Tippe samen met haar vriendin Demi voor de hele klas maakte. Als kers op de taart geeft ze een 3 minuten workshop loombandje maken aan de juf die vervolgens haar geluk niet op kan. Terwijl de kinderen ons uitgebreid uitzwaaien, lopen wij het schoolterrein weer af.

We zijn uitgenodigd bij de ouders van vriend Thami. In de schaduw van de bomen delen we met deze lieve mensen en een paar andere familieleden de lunch die we meenamen. Tippe moet even ontladen en klimt samen met het kleine neefje in een hoge boom.

Als we even later naar de sportvelden lopen, komen we erachter dat de school pas anderhalf uur later uit is. Het had me zo leuk geleken om samen met de schoolkinderen een partijtje basketbal of voetbal te spelen. Niets aan te doen, volgend jaar moet ik die tijden wat beter op elkaar afstemmen. We spelen samen volleybal en een vrouw die voorbij loopt doet spontaan een partijtje mee, heel erg leuk.

Wildlife
Na twee dagen township, Dream Your Future en dierbare vrienden waar we logeerden, vervolgen we onze reis. In circa drie uur rijden we naar Entabeni Natuurreservaat. Fijn om nog twee dagen echt met Tippe samen door te brengen. We verblijven in het niet omheinde Wildlife Camp waar we overnachten in een ruime safaritent en tot ’s avonds laat vanaf onze veranda van een prachtige sterrenhemel genieten. Overdag ontdekken we samen met de aan ons toegewezen ranger Fanny de ongerepte natuur en haar dieren. Nog niet eerder was een wilde leeuw zo dicht langs me heen gelopen of zag ik een cheetah met maar liefst vijf jongen. Ook had ik nog nooit leeuwen op een steenworp afstand zien paren paren, wat resulteerde in een spontane biologieles met tekst en uitleg voor Tippe… Als we de volgende dag olifanten en later ook van dichtbij een prachtige neushoorn bewonderen, snap je niet dat deze dieren door stropers met bosjes worden uitgedund voor hun hoorns en slagtanden. Deze dieren verdienen een schreeuw om aandacht.

Terwijl ik mijn arm stevig om Tippe heen heb geslagen, wapperen onze haren in de wind als Fanny onze in de open terreinwagen door de bush rijdt. Wat is dit genieten, zeg. De geuren van Afrika en alle tijd voor mijn dochter. “Het lijkt net Pasen, mam, alleen zijn wij op zoek naar wilde dieren in plaats van eieren. En als we een luipaard zien dan hebben we het gouden ei gevonden!”

Luipaard of niet, deze reis had een gouden randje, en had ik voor geen goud willen missen. Ik heb mijn dochter op een verrassende nieuwe mooie wijze leren kennen, zo flexibel als ze was met de andere talen en indrukken. Hoe ze muisstil bleef zitten, in strikte opdracht van de ranger, toen de leeuw langs haar open stoel liep. Hoe ze gewillig de schoolkinderen een voor een aan haar haar liet voelen of het echt was.

En, last but not least, de prachtige gesprekken die we tot ’s avonds laat hadden over moeder-dochter dingen én over onze dromen voor nu en later. Hoe je elkaar kunt helpen om deze dromen te verwoorden door te beginnen met elkaars talenten te benoemen (doen! heel leuk!).

 Lieve grote dochter,

Later, als je ouder bent
en jij hier in de buurt of waar ook ter wereld,
jouw dromen nastreeft
Weet ik zeker dat je de herinneringen van deze reis nog kent

Dan pak ik weer je warme hand 
en denk terug aan het magische moment
dat we samen te paard door de Afrikaanse velden reden
De herinneringen die wij toen zaaiden, versterkten onze band

Later, als ik ouder ben
dan reis ik nog steeds naar dit magische werelddeel
Onderweg kom ik een bloemenwinkel tegen
waarvan ik de trotse eigenaresse herken

Ik wacht tot onze blikken bij elkaar komen
Het verlegen meisje van toen, nu een jonge vrouw

creëerde haar eigen toekomst
door te geloven in haar dromen


– If you can dream it, you can do it –

Mama